"တဖာလံု တဆိုင္ ယိုင္တိုင္တိုင္ အနာဂတ္"
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ညအလွမွာ ေအးျမသာယာလ်က္ရွိ၏။ ေဆာင္းဓာတ္ ႏွင့္ေဆာင္းေလေျပက ၀မ္းတြင္းကလီစာမ်ားသို႔တုိင
ၿမိဳ႕ျပ၀န္းက်င္တခြင္အား ဆင္ျခင္မိရာ ယမကာဆိုင္မ်ားက အနႏၲ၊ တဖာလံုတဆိုင္ဟုဆိုရမလို။
အခ်ိဳ႕ေနရာမ်ားတြင္မူ တဖာလံုအတြင္း သံုးေလးဆိုင္မကပင္ ေတြ႕လာရသည္။ ယမကာလုလင္မ်ားကလည္း စည္လိုက္သမွၾကက္ပ်ံမက်။
ေၾသာ္ . . . ထိုသူမ်ားလည္း ေတေဇာဓာတ္ရင္ေငြ႕လံႈေနၾကျခင
“မ်က္ေမွာက္ေခတ္ စီးပြားျဖစ္ ေရရွည္အကုသုိလ္လုပ္ငန္းေပါ့
ယင္းသို႔ အရက္ဆိုင္၊ ဘီယာဆိုင္မ်ား လြန္စြာေပါမ်ားလာျခင္းအေပၚ ေဒါက္တာေက်ာ္စြာဦးက “စီးပြားေရးသမားကေတာ့ သူ႔စီးပြားေရး အေနနဲ႔လုပ္တာေပါ့။ ဆိုင္ေတြမ်ားလာတာေၾကာင့္ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေသာက္ျဖစ္လာၾကတယ္။ ျပည္သူပိုင္းအေနနဲ႔ တန္ေဆးလြန္ေဘးေပါ့၊ အရက္ကိုမေသာက္ဖုိ႔၊ ေသာက္ရင္လည္း လြန္လြန္က်ဴးက်ဴးမေသာက္ဘဲ ကိုယ့္ဘာသာ ထိန္းသိမ္းႏိုင္ရင္ ပိုေကာင္း တာေပါ့” ဟု သံုးသပ္သည္။
အစိုးရဘက္မွလည္း ေကာင္းမြန္သည့္ေပၚလစီတခုႏွင
ေတာင္ဒဂံုၿမိဳ႕နယ္တြင္ေနထုိ
၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၂၅၄။ (က)တြင္ တိုင္းေဒသႀကီး သို႔မဟုတ္ ျပည္နယ္မ်ားက ဇယား(၅)ပါ အခြန္အခမ်ားကို ဥပေဒ ႏွင့္အညီေကာက္ခံ၍ တိုင္းေဒသႀကီး သို႔မဟုတ္ ျပည္နယ္ဘ႑ာရန္ပံု ေငြသို႔ေပးသြင္းရမည္။ (ခ)တိုင္းေဒသႀကီး သို႔မဟုတ္ ျပည္နယ္မ်ားသည္ တိုင္းေဒသႀကီး သို႔မဟုတ္ ျပည္နယ္ဘ႑ာရန္ပံုေငြမ်ားကို
ဖြဲ႕စည္းပံု အတည္ျပဳၿပီး ၄ ႏွစ္ခန္႔အၾကာ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္တြင္ ျပည္ ေထာင္စု အခြန္ဥပေဒ ေပၚထြက္လာခဲ့ၿပီးေသာ္လည္း မ်က္ေမွာက္အခ်ိန္ထိ ရန္ကုန္၊ မႏၲေလး၊ ေနျပည္ေတာ္ႏွင့္ ဧရာ၀တီတုိင္းေဒသႀကီး ၄ ခု တို႔တြင္သာ ယစ္မ်ိဳးခြန္ဥပေဒကုိ ေရးဆြဲျပ႒ာန္းထားေသးသည္။ က်န္ျပည္နယ္ႏွင့္ တိုင္းေဒသႀကီးမ်ားတြင္ ျပ႒ာန္းရန္လိုအပ္ေနေသးသည္။
“ဒီတိုင္းေဒသႀကီး ေလးခုမွာ ယစ္မ်ိဳးခြန္ကို ၄ ဆ၊ ၅ ဆ အထိ တိုးေကာက္ေနၿပီ၊ က်န္ေဒသေတြမွာကေတာ့ အရင္ရွိၿပီးသား ဥပေဒ အတိုင္းပဲ ေကာက္ေနတယ္” ဟု ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးေဖာင္ေဒးရ
ယစ္မ်ိဳးလိုင္စင္ကို ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာန လက္ေအာက္ရွိ အေထြေထြအုပ္ခ်ဳပ္ေရးဦးစီးဌ
“ဒီလိုျဖစ္သြားတဲ့အတြက္ ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ လိုလာတဲ့အခါမွာ ဥပေဒနဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္လို႔ လြယ္သြားတာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ တခ်ဳိ႕ေထြအုပ္ေတြက လိုင္စင္ပြားေတြ လုပ္ၾကတာရွိတယ္။ ဒါကိုထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေဖာင္ေဒးရွင္း အေနနဲ႔လည္း ထပ္ၿပီးတိုက္တြန္း ထားတယ္” ဟု ေဒါက္တာသန္းစိန္က ဖြင့္ဟသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ လူဦးေရ ၁၀၀၀ တြင္ ၂၃ ဦးႏႈန္း အရက္ စြဲေနေၾကာင္း ကမာၻ႕က်န္းမာေရး အဖြဲ႕(WHO)မွ ထုတ္ျပန္ထားသည္။
“လာဘ္စားၿပီး လုိင္စင္ေတြ ထုတ္ေပးေနရင္ေတာ့ မ်ားလာမွာပဲ။ မ်ားလာေတာ့ အမႈ အခင္းေတြျဖစ္တယ္၊ ရန္ျဖစ္တယ္။ ေနာက္ ဒီႏုိင္ငံမွာ အရက္ေသာက္ရမယ့္အရြယ္ ကန္႔သတ္မႈေတြ ဘာေတြလဲဥပေဒအရ ထုတ္ထားတာမရွိ။ လူငယ္ေတြလည္း ပ်က္စီးဖို႔ပုိလြယ္တယ္။ လူငယ္ထဲမွာမွ ပုိက္ဆံတတ္ႏုိင္တဲ့သူနဲ႔၊ မတတ္ႏုိင္သူ ကြာေသးတယ္။ အရက္ အမ်ဳိးအစား ေတြကအမ်ားႀကီး။ သုိ႔ေပမဲ့ ေစ်းႀကီးတဲ့အရက္က အရည္အေသြး ပုိျမင့္ေတာ့ ေသာက္တာခ်င္း တူေတာင္ ေဆးစစ္ခ်က္က ကြာတတ္တယ္။ စိတ္ဓာတ္ပ်က္ျပားမႈေတြလည္း တုိးလာတယ္။ လူငယ္ အမ်ားစု အေပ်ာ္အပါးဘက္ပဲဦးတည္ၿပီး လမ္းမွားေရာက္ေနၿပီ” ဟု လႈိင္ၿမိဳ႕နယ္တြင္ေနထုိင္သူ
ဥစၥာယုတ္ျခင္း၊ ျငင္းခံုမ်ားစြာ၊ ေရာဂါထူေျပာ၊ ေက်ာ္ေစာမဲ့တံု၊ မလံုအဂၤါ၊ ပညာနည္းရွား ဤ ၆ ပါးကား၊ ေသာက္စားေသစာအျပစ္တည္း ဟု ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ သုတၱန္ေဒသနာေတာ္တြင္ ေဟာေဖာ္ဆံုးမ ထားသည္။ အလားတူ ခရစ္ယာန္၊ အစၥလာမ္ႏွင့္ ဟိႏၵဴစေသာကိုးကြယ္ရာ ဘာသာတရား အသီးသီးတို႔တြင္လည္း အရက္ေသစာအားေရွာင္ရွားရန္ သြန္သင္ပညတ္ထားသည္မ်ား ရွိၾကသည္။ ထုိသုိ႔ပညတ္မႈမ်ားရွိ ေနေသာ္ျငား ယေန႔ေခတ္လူငယ္မ်ားအၾကားတြင္
လူငယ္ေတြ ေသာက္တာမ်ားလာရင္ ဘာသာေရး၊ က်န္းမာေရး နဲ႔ယဥ္ေက်းမႈေတြ ထိခိုက္ပ်က္စီးလာႏိုင္တယ္ဆိ
ျမန္မာႏိုင္ငံ ပုဂၢလိကဆရာမ်ားအသင္းခ်ဳပ္ဥက
ထို႔ျပင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေမြးေန႕ဆိုလွ်င္ လြန္ေလၿပီးေသာ ၂၆ ႏွစ္ ဟိုမွာ ဘက္ဆီက မဆလေခတ္အထိကို ကေလးမ်ားေန႔ဟု အစဥ္အဆက္သတ္ မွတ္ခဲ့ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႕ (န၀တ)အစိုးရတက္လာၿပီးေနာက္ပ
“စတုတၳတန္း ျမန္မာစာဖတ္စာက ေအာင္ဆန္းဇာနည္ဆိုတဲ့ ကဗ်ာလည္း ေဖ်ာက္ပစ္ခဲ့ၾကတယ္။ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၄ ခ်စ္သူမ်ားေန႔ဆို ကၽြန္ေတာ္တို႔ ယဥ္ေက်းမႈနဲ႔ ဘာမွမဆိုင္ဘူးဗ်၊ ဒါႀကီးကို အတင္းသြတ္သြင္းတဲ့အခါ လိင္ေဖာက္ျပန္မႈေတြ၊ မလိုအပ္ဘဲအေပ်ာ္က်ဴးတာေတြ ေတြ႕လာရတယ္။ သိသိႀကီးနဲ႔ လမ္းဖြင့္ေပးထားသလို ျဖစ္ေနတယ္။ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းေတြ၊ အေျခခံေက်ာင္းေတြမွာ ပညာေပးရမယ္၊ ဒီလို ေန႔ အျပဳအမူမ်ဳိးေတြကို ႏွိမ္နင္းပစ္ရမယ္။ ေက်ာင္းေတြဟာ စာေမးပြဲ ဦးစားေပးစနစ္ထက္ ကေလးေတြ ဘက္စံုဖြံ႕ၿဖိဳးေရးကို ဦးစားေပးရမယ္” ဟု ၎က ဆုိသည္။
ႏိုင္ငံတကာတြင္ အရက္ဆိုင္၊ ဘီယာဆိုင္မ်ား၌ အမ်ိဳးသမီးစားပြဲ ထိုးမ်ား၊ ဘားကိုင္မ်ားျဖင့္ ေရာင္းခ်သည္မွာမဆန္းေတာ့။ သို႔ေသာ္ ျမန္မာ့ ယဥ္ေက်းမႈအရမူမ်ားစြာ အျမင္မတင့္လွေပ။ ထို႔ေၾကာင့္ ေရွး႐ိုးဓေလ့ ထံုးတမ္းယဥ္ေက်းမႈကို တန္ဖိုးထားသူမ်ားႏွင့္ အေနာက္တိုင္း ယဥ္ေက်းမႈ သက္၀င္ထံုေမြ႕သူမ်ားအၾကား ကြာဟသည့္အျမင္မ်ားလည္း ေပၚေပါက္ လာသည္။ လက္ရွိ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ အေတြ႕ရမ်ားေနသည္က အမ်ိဳးသမီး စားပြဲထိုး၊ ဘားကိုင္မ်ားမဟုတ္၊ စား၀တ္ေနေရးအခက္အခဲေၾကာင့္ ရရာ အလုပ္ကိုလုပ္ကိုင္လ်က္ ယမကာဟူေသာ ကုန္ပစၥည္းအား အေရာင္းျမႇင့္ တင္ေပးရသည့္ ကဗ်ာ(အမည္ရင္းမဟုတ္)ကဲ့သို႔
“ဒီလုိပံုစံမ်ိဳး လုပ္ရမယ္ဆိုတာ အင္တာဗ်ဴးကတည္းကသိတယ္ေလ၊ တကယ္လုပ္ၾကည့္ေတာ့ နည္းနည္းကသိကေအာက္ျဖစ္စရာေလ
အရက္အတုဆိုသည္မ်ားကလည္း မၾကာခဏၾကားေနရသည္။ အရက္ကို ထိန္းခ်ဳပ္ရာတြင္ ေရာင္းခ်ျခင္းႏွင့္ ၀ယ္ယူျခင္း ႏွစ္မ်ိဳးလံုးအား ထိန္းခ်ဳပ္ရန္လိုေၾကာင္း သိရသည္။
“အရက္ေရာင္းခ်ိန္ကန္႔သတ္ဖို
ထို႔ျပင္ ၎က “အရက္ေတြရဲ႕အရည္အေသြးကို စစ္ေဆးမႈပိုင္းမွာ အားနည္းေနတယ္။ အစားအေသာက္ႏွင့္ ေဆး၀ါးကြပ္ကဲေရးဌာန (FDA)ဆို ေဆး၀ါးပစၥည္းေလာက္ကိုပဲလုပ္
က်န္းမာေရး႐ႈေထာင့္မွသည္ တိုင္းေရးျပည္ရာအထိ ဆက္စပ္လ်က္ ေဒါက္တာေက်ာ္စြာဦးက “ျပည္သူေတြ က်န္းမာေရးအသိရွိတယ္ဆို ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ အဆင္ေျပႏိုင္မယ္။ ေဆး႐ံုေတြမွာ အရက္ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ လူနာေတြ အရမ္းမ်ားလာတယ္၊ အရင္တုန္းက အသက္ႀကီးတဲ့သူေတြပဲ ေတြ႕ရေပမဲ့ အခုဆို ၃၀ ၀န္းက်င္နဲ႔ အရက္ေသာက္လို႔ ေလျဖတ္ေနတာတို႔ ဘာတို႔ေတြ ေတာ္ေတာ္ေလးေတြ႕လာရတယ္။ အရက္ေသာက္ ႏႈန္းက ေတာ္ေတာ္မ်ားလာတာ၊ ဒါဟာ တိုင္းျပည္အတြက္ေတာ့ မေကာင္းတဲ့ လကၡဏာပဲ” ဟု မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။
သို႔ျဖစ္ပါ၍ . . . ေသာက္မ်ဳိလိုက္ၿပီဆိုလွ်င္ ဖိန္းတိန္းရွိန္းတိန္း ယိမ္းတက္သြားေစသည့္ထိုအရည္က
ေက်ာ္လင္းထြန္း
(News Watch ဂ်ာနယ္တြင္ ေဖေဖာ္၀ါရီလအတြင္းက ေဖာ္ျပခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။)



Comments
Post a Comment